Bijdrage Gastateliers

Coco Duivenvoorde, blog Tembe Art Studio. Foto: Coco Duivenvoorde.

Onderdeel van een aanvraag is een presentatieplan waarin de aanvrager uiteenzet hoe het toekomstige werk, project of werkproces zichtbaar wordt gemaakt. Het Mondriaan Fonds hecht er aan dat de aanvrager naar buiten treedt om een passend publiek te bereiken en zo het draagvlak voor beeldende kunst te vergroten. Hieronder staat een aantal presentaties, die ter inspiratie gebruikt kunnen worden.

Coco Duivenvoorde – Tembe Art Studio, Moengo, Suriname
Beeldend kunstenaar Coco Duivenvoorde houdt tijdens haar residency in Tembe Art Studio van 20 januari t/m 16 april 2016 een speciaal opgezet blog bij, waarop zij met tekst en beeld verslag doet van haar project in Moengo, Suriname.

Coco Duivenvoorde wil tijdens haar verblijf met mensen uit de lokale omgeving een lees- en schrijfgroep opzetten om gezamenlijk na te denken over de thema’s dekolonisatie, immigratie en racisme. Met het project zal zij verschillende wekelijkse workshops organiseren en werken aan en met teksten zoals fictie, non-fictie, poëzie, rap, spoken word of politieke teksten. Hiervoor zal zij gasten uitnodigen zoals schrijvers, kunstenaars, activisten, muzikanten of journalisten. Collectief wil ze een veilige plek creëren als werkruimte of clubhuis, met lokale materialen en technieken. Dit ruimtelijke werk wordt onderdeel van het Marowijne kunstpark.

Sanne Kabalt, The Wolf? project, Pompgemaal Den Helder. Foto: Sanne Kabalt.

Sanne Kabalt – Pompgemaal Den Helder
Kunstenaar Sanne Kabalt verbleef tot eind september in het binnenlandatelier Pompgemaal Den Helder. Hier voltooide zij haar project The Wolf?, dat ontstond in de context van een Vrij Nederland Fotoverhaal. Het uitgangspunt van dit project is de terugkeer van de wolf in Nederland, na 150 jaar van afwezigheid. Kabalt onderzoekt welke emoties dit bij ons oproept en wat voor effect dit heeft op onze beleving van de natuur.

Om haar werk te presenteren, stelde Sanne Kabalt het atelier open tijdens een lokale fotoroute en turfde in dat weekend 221 bezoekers, kinderen wel, maar honden niet meegeteld. Foto’s van haar expositie zijn te zien op haar website. In Kunsthal45 is op dit moment de tentoonstelling Residu 3 te bezoeken, waarin het werk getoond wordt van 21 kunstenaars die van 2012 t/m 2015 in het Pompgemaal hebben gewerkt.

Edwin Stolk – KiK Kolderveen
Edwin Stolk ontving een bijdrage voor een werkperiode van twee maanden in KiK Kolderveen: een atelier gevestigd in voormalige zuivelfabriek ‘De Venen’ in Drenthe. KiK Kolderveen was één van de vijf residencies die in 2014 onderdeel waren van de Tijdelijke Binnenlandateliers van het Mondriaan Fonds, in samenwerking met Trans Artists.

Stolk is een geëngageerde kunstenaar die in zijn praktijk een belangrijke rol weggelegd ziet voor samenwerking en een actieve houding ten opzichte van de actualiteit en het publiek. In Kolderveen werkte hij aan een project over de geschiedenis van de regio, in het bijzonder de proefkolonie in Frederiksoord.

Hij cureerde een groepstentoonstelling met werk van veertien kunstenaars en organiseerde een collectief gedachte-experiment Het Geluid van Coöp. Zuivelfabriek de Venen 2014, in opmaat naar een nieuw project: Basiskamp Entre Nous. Met dit geluidsproject trachtte Stolk het verleden terug te halen in het voormalige fabrieksgebouw, door het geluid dat in de fabriek aanwezig was te reproduceren. Voor het onderzoek nam hij contact op met de Historische Vereniging Nijeveen en sprak hij met ex-werknemers. De geluiden nam hij op in een kaasfabriek in de buurt.

Zijn verblijf en de tentoonstelling resulteerde in een serie interessante activiteiten, zoals een Binary Bingo (met enkel enen en nullen), eetavonden en het exposeren van work in progress. Op deze manier werd het lokale publiek op een laagdrempelige manier getrokken.

Na de toekenning van zijn voorstel maakte Stolk een afspraak met een communicatiedeskundige om te onderzoeken hoe je als kunstenaar op locatie effectief in contact kan treden met de lokale bevolking. Hij creëerde daarnaast een aparte website voor het project en stelde zich als curator actief op om het werk van de kunstenaars te promoten. Hij gaf rondleidingen, stelde een hand-out samen en gegeneerde aandacht op on- en offline platforms. Zijn onderzoek is na de werkperiode overgedragen aan de historische vereniging.

Rieneke de Vries – Instituto Buena Bista
Op een speciaal opzette website heeft kunstenaar Rieneke de Vries de resultaten geplaatst van haar workshop met studenten van het Instituto Buena Bista op Curaçao. De vijf weken durende workshop was gericht op het oprichten van nieuwe monumenten op het eiland: monumenten gericht aan de bewoners van Curaçao zelf, maar ook aan de vele Nederlandse toeristen die het maar vluchtig bezoeken en soms kortzichtige ideeën hebben over het eiland. De korte bijgevoegde teksten zijn ook door de studenten geschreven.

De workshop inspireerde Rieneke tot het maken van een nieuwe serie werken als ‘monumenten van twijfel’, onder de naam Cybicism arrived on horseback. Deze zijn te zien op haar eigen website.

Nanda Janssen – Atelier Holsboer
Van 1 oktober 2014 t/m 31 maart 2015 verbleef Nanda Janssen in Atelier Holsboer in Parijs. Janssen belicht in haar werk als curator en schrijver thema’s en ontwikkelingen in de kunst en het werk van individuele kunstenaars. Hierbij hanteert ze een antropologische benadering: ze houdt zich bezig met wat de wereld drijft en wat de huidige tijd definieert.

Haar werkperiode in Atelier Holsboer benutte ze om haar kennis over de Franse kunst(wereld) verder te ontwikkelen en een stimulans te geven aan haar teksten. Hierbij was haar doel Franse kunstenaars aan het Nederlandse publiek te introduceren en kennis over het Franse kunstcircuit te vergroten. Ook gaf ze een stimulans aan de aandacht voor Nederlandse kunst in Parijs. Hiervoor zette ze onder andere online media in. Zo gebruikte ze haar maandelijkse blog op de website en app van Kunstbeeld om het Nederlandse publiek over de Franse kunstwereld te informeren. Daarnaast heeft ze een nieuwe blog voor Atelier Holsboer opgezet, waarin ze zowel een lokaal als een internationaal publiek inlicht over de hedendaagse kunst in Parijs.

Kolkata India – Henri Jacobs
In het kader van de pilotprojecten kende het Mondriaan Fonds een bijdrage toe aan de Calcutta Art Research Foundation (CARF) in India. Dit is een nieuw internationaal residency programma in Kolkata (Calcutta), opgezet door de Indiaas-Nederlandse kunstenaar Praneet Soi. Het gastatelier richt zich op de ontwikkeling van de hedendaagse kunst in Kolkata en de internationale uitwisseling tussen kunstenaars en bemiddelaars uit India, Azië en het Westen. Daarbij wordt samengewerkt met verschillende kunstinstellingen en organisaties in India en daarbuiten. Het Mondriaan Fonds maakte drie werkperiodes mogelijk, waaronder die van kunstenaar Henri Jacobs.

Tijdens zijn residency van 24 september tot 20 november 2014 hield Henri Jacobs (bijna) dagelijks een blog bij. Hierop bracht hij het maakproces van zijn werk en de samenwerking met lokale ambachtslieden in beeld.

Marielle Videler, Blinded Resident, 2014

Mariëlle Videler – Pompgemaal Den Helder
Mariëlle Videler verbleef in maart en april 2014 in het gastatelier Pompgemaal Den Helder. Tijdens haar werkperiode maakte zij een nieuwe installatie: A New Carpet For The Sultan, voortkomend uit onderzoek dat zij deed in Marokko, onder de titel Blinded Resident. Ze bezocht dit land zonder het te zien: de gehele reis droeg ze een zelfgemaakte bril die haar ogen bedekte. Op basis van haar ervaringen maakte ze de installatie.

Voor de presentatie van haar installatie werkte Videler samen met de lokale gemeenschap. Ze opende de deuren van het atelier voor ‘De Halve van Den Helder’: een wandelroute door de regio. Het Pompgemaal werd opgenomen in het parcours, wat per dag 1600 extra bezoekers opleverde. Daarnaast kleedde zij haar eindpresentatie aan door een verhalenverteller uit te nodigen. Het bezorgde haar de nodige aandacht in de pers.

Klaas Burger – Tembe Art Studio
Van maart tot en met mei 2014 verbleef Klaas Burger in Tembe Art Studio in Moengo, Suriname. Dit gastatelier biedt de mogelijkheid om de cultuur van Suriname te onderzoeken en samenwerkingen aan te gaan met de lokale bevolking. Burger werkte tijdens zijn verblijf aan een vooraf opgegeven opdracht: het creëren van een nieuw kunstwerk in de openbare ruimte.

De kunstenaar presenteerde zijn ervaringen in Tembe Art Studio in een blog die hij bijhield op de website van kunsttijdschrift Mister Motley. Op deze manier maakte hij de lezers tot deelnemers van zijn belevenissen en ontwikkelingen.Dat een blog een krachtig medium kan zijn, bleek in de laatste weken van zijn verblijf. Er ontstond toen heftige kritiek op het werk van Burger: een groep inwoners van Moengo beschouwden het als afgodisch. De landelijke pers besteedde veel aandacht aan de kwestie en gebruikte daarbij zijn blog als bron van informatie.

Marieke Zwart – Instituto Buena Bista
Marieke Zwart verbleef van januari tot april 2014 in het Instituto Buena Bista, Curaçao, waar ze onderzoek deed naar de manier om een identiteit te ontwikkelen. Curaçao is sinds oktober 2010 een zelfstandig land binnen het Koninkrijk der Nederlanden en bezig met het vormgeven van een eigen identiteit, met behoud van de authentieke cultuur. Tijdens haar verblijf maakte zij een beeldverslag van de omgeving, het werk dat ze  ontwikkelde en de mensen die ze ontmoette.