Prospects

Esther van der Heijden

Jaar van toekenning: 2024 Website: esther-vanderheijden.com Onderdeel van Prospects

Click here for English

Esther van der Heijden (1993) onderzoekt hoe water-ecosystemen veranderen onder ecologische en economische druk. Ze kijkt naar hoe die druk doorwerkt in menselijk en niet-menselijk leven. In haar praktijk verweeft ze archiefmateriaal, interviews en veldwerk met film, performance, sculptuur en textiel. 

In Prospects presenteert Van der Heijden The Dance of the Mechanic (2026)een installatie die voortkomt uit haar onderzoek naar sponsduiken op het Griekse eiland Kalymnos. Eeuwenlang was sponsduiken een ambacht binnen lokale gemeenschappen. In de 19e eeuw veranderde de praktijk ingrijpend. Zware koperen duikpakken en zuurstoftoevoer maakten diepere én langere duiken mogelijk. Dit bracht grote risico’s met zich mee, zo leden de duikers massaal aan decompressieziekte. Tegelijkertijd zorgden industrialisatie en kapitalistische expansie voor een toenemende druk om de grenzen van het lichaam te overschrijden voor grotere duikopbrengsten. 

De installatie in Prospects bestaat uit een filmisch tweeluik, sculpturen en een textielwerk. In de film verweeft Van der Heijden archiefmateriaal, interviews, opnames in een decompressiekamer en beelden van de traditionele dans O Choros Tou Michanikou – gecreëerd om de sponsduikers van Kalymnos te eren. Zo ontstaan er subtiele parallellen tussen het fragiele lichaam van de duiker en de spons: poreus, kwetsbaar, maar ook veerkrachtig. De sculpturen gaan een fysieke dialoog aan met de film en verdiepen het onderzoek naar lichamen onder druk. Met deze installatie brengt Van der Heijden een gelaagd verhaal tot leven waarin economische en lichamelijke druk samenkomen en de veranderende verhouding tussen mens en oceaan tastbaar wordt. 

Geschreven door Sarah van Binsbergen