Prospects

Joppe Venema

Jaar van toekenning: 2024 Website: joppevenema.com Onderdeel van Prospects

Click here for English

Joppe Venema (1998) is geïnteresseerd in hoe verschillende kennisvormen kunnen overlappen. Specifiek kijkt hij naar historische experimenten met elektriciteit. Waar elektriciteit in de achttiende eeuw nog gold als een positieve energie die de grens tussen leven en materie kon doorbreken, fungeert het vandaag vaak als bron voor digitale controle, algoritmische extractie en cognitieve uitbuiting. 

De grootvader van Venema was psychiater en schreef zijn proefschrift over CO2-therapie. Hierin analyseerde hij het onderscheid tussen de normale en de abnormale mens, waarbij die laatste door de (omstreden) behandeling van het inhaleren van koolzuur genezen zou kunnen worden. Venema gebruikt deze geschiedenis in zijn kunst om zelf het beeld van mens als machine te onderzoeken. Daarin speelt cybernetica een belangrijke rol. Deze wetenschap richt zich op hoe systemen zichzelf besturen met behulp van constante terugkoppeling, zoals hoe wij onze lichaamstemperatuur regelen of hoe ecosystemen werken.  

In Prospects toont Venema een fictief laboratorium dat wijst op het effect van elektriciteit op ons wereldbeeld. Een van de sculpturen van de installatie refereert aan een glovebox, de verzegelde doos in een laboratorium waarin objecten voor de veiligheid manipuleerbaar zijn in een andere atmosfeer. In deze specifieke doos wordt echter onderscheidt gemaakt tussen objecten die juist ongevaarlijk zijn. Venema gebruikt in de totale installatie meerdere technieken waarbij elektriciteit als mede-maker aanwezig is en zo een stempel drukt op het werk: bijvoorbeeld door gebruik te maken van kirlian fotografie (fotograferen in een hoogspanningsveld) en een holografisch videowerk. Hierdoor krijgt de wil van het medium de overhand, symbolisch voor hoe elektriciteit ons leven bepaalt. 

Geschreven door Kelly-ann van Steveninck